Toename intensieve mantelzorg

In 2008 voelden ruim 450.000 mensen zich door hun hulpverplichtingen ernstig belast: dit aantal lag in 2001 op 300.000. Het aandeel mantelzorgers van 65 jaar of ouder is toegenomen (van 13% in 2001 naar 20% van alle mantelzorgers in 2008). Het aantal mensen dat voor zijn of haar partner of kind zorgt, is gestegen van 450.000 mantelzorgers in 2001 naar 750.000 in 2008.

Dit zijn enkele conclusies uit de SCP-publicatie Mantelzorg uit de doeken, die vrijdag 2 april 2010 is verschenen. In deze publicatie geven SCP-onderzoekers drs. Debbie Oudijk, dr.ir. Alice de Boer, dr. Isolde Woittiez, drs. Joost Timmermans en dr. Mirjam de Klerk een beeld van de mantelzorg in Nederland. Mantelzorg is de zorg die wordt gegeven aan een hulpbehoevende door iemand uit diens directe omgeving, dus huisgenoten, familie, vrienden, buren. Het rapport kwam tot stand op verzoek van het ministerie van VWS.

Aantal mantelzorgers onveranderd, maar geven wel meer hulp
Het totaal aantal mantelzorgers is tussen 2001 en 2008 ongeveer gelijk gebleven (3,7 miljoen in 2001 en 3,5 miljoen in 2008). Binnen deze groep geven mensen meer en langer hulp. Verleenden in 2001 2,4 miljoen mensen lang en/of intensief hulp, in 2008 lag dit aantal op 2,6 miljoen. Ook de omvang van de groep die zowel lang als intensief hulp gaf is gestegen: van 750.000 in 2001 naar 1,1 miljoen in 2008. In deze periode is meer nadruk op de eigen verantwoordelijkheid van burgers komen te liggen en is sprake van extramuralisering (steeds meer mensen met intensievere hulp worden thuis verzorgd).

Aandeel zwaar belaste mantelzorgers toegenomen
Tussen 2001 en 2008 nam het aantal ernstig belaste mantelzorgers toe van ongeveer 300.000 naar 450.000. Zij vinden dat de zorg te veel op hun schouders is komen te rusten en kunnen de zorg niet (meer) combineren met andere taken en verplichtingen. De zorgverlening gaat zo ten koste van hun eigen gezondheid.Deze toename van het aantal ernstig belaste mantelzorgers hangt samen met het feit dat meer mensen langer en intensiever hulp geven.

De overgrote meerderheid van de mantelzorgers voelen zich niet of licht belast. Zij hebben ook minder zware zorgtaken, mede doordat zij de zorg met anderen (kunnen) delen of iemand helpen die verder van hen af staat, zoals een vriend of een kennis.

Steeds meer zorg voor huisgenoten
In 2001 verzorgde 19 procent van degenen die lang of intensief hielpen, hun partner of kind (450.000 mantelzorgers). In 2008 is dit 29 procent (750.000 mantelzorgers). Deze stijging is waarschijnlijk een gevolg van de introductie van het protocol 'gebruikelijke zorg' in de AWBZ, waarbij er van uit wordt gegaan dat huisgenoten elkaar helpen bij het huishouden of de begeleiding. De hulpbehoevende komt dan niet in aanmerking voor collectief gefinancierde zorg.

Publicatie: Mantelzorg uit de doeken

Bron: Zorgmarkt